İçeriğe geç
0312 286 31 31

Kanal tedavisi ne zaman gerekir?

Kısa yanıt

Kanal tedavisi, dişin içindeki sinir ve damarlardan oluşan doku, yani pulpa, iltihaplandığında ya da canlılığını yitirdiğinde gerekir. Bunun en sık nedeni sinire ulaşan derin bir çürüktür. Kırık, çatlak ve darbe de aynı sonuca yol açabilir. Kanal tedavisinin gerekip gerekmediğini muayene ve röntgenle belirleriz.

Kanal tedavisi ne zaman gerekir sorusu genellikle geçmeyen bir diş ağrısıyla birlikte gelir. Bazen ise hasta hiçbir şey hissetmezken sorunu kontrolde çektiğimiz röntgende görürüz. Her iki durumda da amaç aynıdır: dişin içindeki sorunlu dokuyu temizleyip dişi ağızda tutmak. Tedavinin nasıl yapıldığını kanal tedavisi sayfamızda anlatıyoruz.

Dişin siniri neden iltihaplanır?

Dişin dıştaki sert katmanlarının içinde, kök ucuna kadar uzanan bir boşluk vardır. Bu boşlukta pulpa adı verilen, sinir ve damarlardan oluşan yumuşak doku bulunur. Pulpa dış etkenlere karşı mine ve dentin katmanlarıyla korunur. Bu koruma aşıldığında doku iltihaplanabilir. Başlıca nedenler şunlardır:

  • Derin çürük: tedavi edilmeyen çürük mineyi ve dentini geçerek pulpaya ulaşır. En sık neden budur.
  • Kırık ve çatlak: dişte sinire uzanan bir kırık ya da çatlak bakterilerin pulpaya ulaşmasına yol açabilir.
  • Darbe: düşme ya da çarpma sonucu dişin siniri, dişte görünür bir kırık olmasa bile zarar görebilir.
  • Derin ya da tekrarlanan dolgular: aynı dişe yıllar içinde yapılan büyük dolgular pulpayı zorlayabilir.
  • İleri dişeti hastalığı: bazı durumlarda dişeti cebindeki iltihap kök yoluyla pulpaya ulaşabilir.

İltihaplanan pulpa tedavi edilmezse zamanla canlılığını yitirebilir. Enfeksiyon kök ucundaki kemiğe yayılabilir ve apse oluşabilir.

Gelişimini tamamlamış bir diş, pulpası olmadan da ağızda işlevini sürdürebilir. Diş, çevresindeki dokulardan beslenmeye devam eder. Kanal tedavisinin amacı bu yüzden sorunlu dokuyu temizleyip dişin kendisini korumaktır. Diş kurtarılabiliyorsa genellikle önce bu yolu öneririz.

Lastik örtü ile izole edilen dişte tedavi

Hangi belirtiler kanal tedavisi gerektiğini düşündürür?

Aşağıdaki belirtiler pulpanın etkilendiğini gösterebilir. Hiçbiri tek başına kesin bir tanı sayılmaz:

  • kendiliğinden başlayan, zonklayan ya da geceleri uyandıran ağrı
  • sıcak ya da soğuk bir şey yedikten sonra uzun süre geçmeyen sızı
  • ısırırken ya da dişe dokunduğunuzda artan ağrı
  • dişin renginin zamanla koyulaşması
  • dişetinde şişlik, sivilceye benzeyen bir kabarıklık ya da ağızda kötü tat
  • yüzde ya da çenede şişlik

Ağrının hangi dişten geldiğini kestirmek her zaman kolay olmaz. Ağrı komşu dişlere, karşı çeneye, kulağa ya da şakağa yayılabilir. Bu yüzden ağrıyan dişi muayenede testlerle belirleriz.

Ağrının nasıl başladığı ve ne kadar sürdüğü önemli bir ipucudur. Soğuk bir içecekle başlayıp birkaç saniyede geçen sızı çoğu zaman daha yüzeysel bir soruna işaret eder. Uyaran ortadan kalktıktan sonra da süren ya da hiçbir uyaran olmadan başlayan ağrı ise sinirin daha ciddi etkilendiğini düşündürür.

Ağrı kesiciyle ağrının geçici olarak azalması, sorunun çözüldüğünü göstermez. İlacın etkisi geçtiğinde ağrı yeniden başlıyorsa muayeneyi ertelemeyin.

Yüzde hızla büyüyen şişlik, ateş ya da yutkunma ve nefes almada güçlük varsa beklemeden bir sağlık kuruluşuna başvurun.

Her diş ağrısı kanal tedavisi gerektirir mi?

Her diş ağrısı kanal tedavisi gerektirmez. Dişeti çekilmesi nedeniyle açığa çıkan diş boyunları, yeni yapılmış bir dolgu, yüksek kalan bir dolgu ya da diş sıkma da ağrı ve hassasiyete yol açabilir. Bu durumların çoğu kanal tedavisi olmadan çözülür.

Dolgudan sonraki günlerde soğuğa karşı hafif bir hassasiyet sık görülür ve çoğu hastada zamanla azalır. Hangi hassasiyetin beklenen seyirde olduğunu dolgu sonrası ağrı ve hassasiyet yazımızda anlattık. Hassasiyet zamanla artıyor ya da kendiliğinden başlayan ağrıya dönüşüyorsa sinir etkilenmiş olabilir.

Bazen ağrı başka bir yerden kaynaklanır. Üst arka dişlerdeki ağrı sinüs iltihabıyla, çene ve şakak ağrısı diş sıkmayla ilişkili olabilir. Dişeti iltihabı ya da dişeti cebinde gelişen bir apse de dişte ağrı gibi hissedilebilir. Bu durumlarda tedavi çoğu zaman dişeti tedavisidir. Ağrının kaynağını muayenede ayırt etmeye çalışırız.

Diş ünitesinin aletleri

Belirti olmadan kanal tedavisi gerekebilir mi?

Evet. Pulpa bazen hiçbir ağrı vermeden canlılığını yitirir. Özellikle yıllar önce darbe almış bir dişte ya da derin bir dolgunun altında bu durum sessizce gelişebilir. Hasta bir şey hissetmezken röntgende kök ucunda iltihaba bağlı bir alan görebiliriz.

Ön dişlerde zamanla gelişen gri ya da koyu renk değişikliği de canlılığını yitirmiş bir pulpanın işareti olabilir. Belirti vermeyen bu sorunları erken yakalamak için düzenli kontroller önemlidir.

Darbe alan dişler ayrıca dikkat ister. Düşme ya da çarpmadan sonra diş ağrımasa ve kırılmamış görünse bile muayene olmanızı öneririz. Sinirin darbeden etkilenip etkilenmediği her zaman hemen anlaşılmaz. Bu yüzden hekiminiz dişi sonraki aylarda kontrol ve röntgenle izlemeyi önerebilir.

Kanal tedavisi gerektiğini nasıl belirliyoruz?

Muayenede önce şikâyetinizi dinleriz: ağrı ne zaman başladı, neyle artıyor, ne kadar sürüyor. Ardından dişi ve çevresindeki dişeti dokusunu inceleriz.

Dişin soğuğa ve dokunmaya verdiği tepkiyi test ederek pulpanın durumu hakkında bilgi ediniriz. Röntgen, çürüğün sinire uzaklığını ve kök ucundaki kemikte iltihap olup olmadığını görmemizi sağlar. Bu bulguları birlikte değerlendirdikten sonra dişin kanal tedavisi gerektirip gerektirmediğine ve kurtarılabilir olup olmadığına karar veririz.

Karar her zaman tek randevuda netleşmeyebilir. Çürük sinire çok yakın ama sinir henüz sağlıklı görünüyorsa hekiminiz önce dolgu yapıp dişin tepkisini izlemeyi önerebilir. Hangi yolu seçtiğimizi ve nedenini size açıkça anlatırız. Tedavinin kaç randevu süreceğini kanal tedavisi kaç seansta biter sayfasında anlatıyoruz.

Kökleri ve siniri görünen diş kesiti çizimi

Kanal tedavisini ertelerseniz ne olur?

Ağrı bazen kendiliğinden azalır. Bu, sorunun geçtiği anlamına gelmeyebilir. Sinir canlılığını yitirdiğinde ağrı hissi de ortadan kalkabilir, ama enfeksiyon kök ucunda ilerlemeye devam edebilir.

Tedavi geciktikçe apse, yüzde şişlik ve kemik kaybı gelişebilir. Apse geliştiğinde bazen önce iltihabı kontrol altına almak gerekir ve bu da tedavi sürecini uzatabilir. Dişin kalan dokusu zayıflar ve diş kurtarılamayacak hale gelebilir. Bu durumda çekim ve ardından implant tedavisi, köprü ya da protez gündeme gelir. Bu yüzden kanal tedavisi gerekebilecek belirtilerde muayeneyi ertelememenizi öneririz.

Randevu ve ulaşım

Kliniğimiz Çukurambar Mah. 1426. Cad. 24/B, Çankaya adresindedir. Pazartesiden cumartesiye 09:00 ile 19:00 arasında açığız. Diş ağrısı, dişetinde kabarıklık ya da yüzde şişlik gibi belirtilerde 0312 286 31 31 numarasını arayabilir ya da 0312 286 31 66 numarasına WhatsApp’tan yazabilirsiniz. Varsa dişinize ait eski röntgenleri yanınıza alın.